Nachtoog

Voor wie omhoog kijkt

Dit is de hemel boven Dendermonde.

Geen impressie: dit beeld is gerekend op de lichtvervuiling van uw eigen gemeente. Wat u hier ziet, is wat u vanavond in uw tuin ziet.

Op 63 km ligt er een die 8,8 keer donkerder is. Nachtoog wijst u de weg, en zegt wanneer het helder wordt.

De knoppen werken nog niet — de app staat nog niet in de winkel. Gratis bij verschijnen, zonder account.

Wat u mist

Twee hemels, dezelfde sterren

Links wat u thuis ziet. Rechts wat u ziet op de dichtstbijzijnde plek die donker genoeg is. Het zijn exact dezelfde sterren — alleen komen er rechts meer doorheen.

Bij u thuis Bortle 7 stadsrand — geen zicht op de Melkweg (18,5 mag)
Op rijafstand Bortle 4 landelijk met gloed — de Melkweg vaag zichtbaar (20,8 mag)

Dendermonde ligt onder een Bortle 7-hemel. Het dichtstbijzijnde punt op het land met een Bortle 4-hemel ligt 63 km verderop — daar is de hemel 8,8 keer donkerder. Bekijk dat punt op de kaart — het ligt altijd op het land, want open water geeft geen licht en zou anders altijd de dichtstbijzijnde donkere plek zijn, terwijl u er geen statief kunt neerzetten.

Waarom het misgaat

Twee uur rijden voor een hemel die u thuis ook had

U pakt de kijker in, u rijdt weg, en ter plaatse is het bewolkt. Of de maan staat vol. Of het veld dat op de kaart zwart leek, ligt in de lichtkoepel van de stad twintig kilometer verderop.

Dat laatste is de gemeenste van de drie, want u ziet het pas als u er staat. Een satelliet meet wat er rechtstreeks omhoog schijnt. Wat u hindert is licht dat kilometers verderop de lucht in gaat en in de atmosfeer terugverstrooit. Op de gewone lichtvervuilingskaarten staat dat er niet bij.

18,5 magnitude per vierkante boogseconde boven Dendermonde — Bortle 7, geen spoor van de Melkweg
63 km tot de dichtstbijzijnde plek op het land met een Bortle 4-hemel
8,8 × donkerder — genoeg om de Melkweg terug te zien staan

Wat elke kilometer u oplevert, vanaf Dendermonde

Thuis18,5 mag
9 km1,6× donkerder
25 km4,1× donkerder
41 km7,0× donkerder
73 km11,2× donkerder
100 km12,3× donkerder

Hoeveel donkerder dan thuis, op het beste punt binnen die afstand. De winst zit in de eerste veertig kilometer — daarna wordt het nauwelijks nog beter, en dat is precies wat u wilt weten voor u in de auto stapt.

Waar het donker is

De Benelux, gezien vanuit de ruimte

Elke okeren vlek is een stad die de hemel eromheen oplicht. Elke donkerblauwe plek is een avond die de moeite is. Nachtoog rekent daar de verstrooiing bij op, want de gloed reikt verder dan het licht.

De Benelux gezien vanuit de ruimte bij nacht. De Randstad, de as Antwerpen–Brussel–Luik en de rand van het Ruhrgebied lichten okergoud op; de Ardennen, Zeeland en de Noordzee blijven donkerblauw.
VIIRS-nachtlichtmetingen, NASA EOSDIS GIBS. Dit is de kaart waar de app op rekent — geen illustratie.

Wat het voor u uitzoekt

Zes dingen, geen zesentwintig

Donker waar het écht donker is

De kaart toont niet de satellietmeting maar de hemel zoals u hem ziet. De gloed van elke stad in de omgeving is meegerekend volgens de wet van Walker, tot honderden kilometers ver.

Geijkt op meetpunten in de Benelux. Op controlepunten die niet meededen aan het ijken zit het er drie tiende magnitude naast.

Eén cijfer per nacht

Bewolking, maanstand en duisternis zijn geen drie losse lijstjes maar drie bijdragen aan dezelfde vraag. Nachtoog telt ze samen zoals de natuurkunde dat doet en geeft u één rapportcijfer per nacht van de komende week.

De maan telt gewoon mee

Een volle maan maakt de donkerste hemel even helder als een buitenwijk. Dat staat niet in een aparte kalender die u zelf moet nakijken — het zit verwerkt in het cijfer, samen met het uur waarop ze op- en ondergaat.

Werkt zonder bereik

De volledige kaart en alle berekeningen van zon, maan en planeten zitten in de app. Op een veld in de Ardennen zonder een streepje netwerk blijft alles werken. Alleen de weersverwachting komt van buiten, en de laatst opgehaalde blijft staan.

Wat er te zien is

Meteorenzwermen met hun piek, welke planeten boven de horizon staan en in welke richting, en wanneer het ruimtestation overkomt. Met de opmerking erbij of het die nacht überhaupt de moeite is.

Uw eigen plekken

Een veld dat u zelf gevonden hebt, is meer waard dan het beste punt op een kaart. Bewaar het, beoordeel het op bereikbaarheid en veiligheid, en laat u erheen brengen door de navigatie die u toch al gebruikt.

Dezelfde kaart, van dichtbij

Wat oplicht kost u de Melkweg

Uitsnede rond de Vlaamse ruit: Gent, Antwerpen, Brussel en Leuven vormen één aaneengesloten okergouden vlek zonder donker gat ertussen.
De Vlaamse ruit. Tussen Gent, Antwerpen en Brussel is geen donker gat meer te vinden.
Uitsnede over de Ardennen: grote donkerblauwe vlakken, met alleen langs de valleien en de dorpen wat licht.
De Ardennen. Het donkerste dat België te bieden heeft, op ruim een uur van Brussel.
Uitsnede over Zeeland: de eilanden liggen donker tussen het water, met de lichtgloed van Antwerpen aan de onderrand.
Zeeland. De eilanden liggen donker tussen het water — voor Antwerpen, Gent en Dendermonde de dichtstbijzijnde Bortle 4.

Wat het kost

Gratis, en dat blijft zo

Nachtoog

€ 0

  • De volledige kaart, geen stukken achter een slot
  • De vooruitblik voor zeven nachten
  • Maanfasen, planeten en meteorenzwermen
  • Eigen plekken bewaren
  • Geen account, geen aanmelding
  • Met discrete advertenties

Advertentievrij

Later prijs nog niet vast

  • Alles uit de gratis versie
  • Zonder advertenties
  • Eenmalig, geen abonnement

Er staat hier geen bedrag dat nog niet beslist is. Zodra het vastligt, staat het er.

Vragen

Wat mensen willen weten

Waar komt de lichtvervuilingsdata vandaan?

Van de VIIRS-nachtlichtmetingen van de NASA-satelliet Suomi-NPP, verspreid via NASA GIBS en de Earth Observation Group van de Colorado School of Mines. Die meten licht dat rechtstreeks omhoog schijnt. Wat een sterrenkijker hindert is licht dat in de atmosfeer verstrooit, en dat rekent Nachtoog er zelf bij.

Waarom staat er een ander cijfer dan op andere lichtvervuilingskaarten?

Omdat de meeste kaarten de ruwe satellietmeting tonen. Een veld op vijf kilometer van Brussel meet donker en baadt toch in de gloed van de stad. Nachtoog rekent die verstrooiing mee volgens de wet van Walker, waarbij de bijdrage van een lichtbron afneemt met de afstand tot de macht 2,5.

Het model is geijkt op vijf meetpunten in de Benelux. Op vier controlepunten die niet meededen aan dat ijken zit het er gemiddeld drie tiende magnitude naast. Voor de vraag «waar is het donkerder» is dat ruim voldoende; voor wetenschappelijk werk niet, en dat zeggen we er liever zelf bij.

Werkt de app zonder bereik?

De kaart wel, en dat is met opzet. Wie sterren kijkt staat per definitie ver van de bewoonde wereld, en juist daar valt het netwerk weg. Het volledige raster zit in de app, net als de berekening van zon, maan en planeten. Alleen de weersverwachting heeft een verbinding nodig, en de laatst opgehaalde blijft bewaard voor onderweg.

Welk gebied is gedekt?

België, Nederland, Luxemburg en de grensstreek. De gloed van Parijs, Londen en het Ruhrgebied is wél meegerekend, ook al valt dat gebied buiten de kaart — anders zou de rand van het gedekte gebied ten onrechte donker lijken.

Heb ik een account nodig?

Nee. Nachtoog werkt vanaf de eerste opstart zonder aanmelding en zonder e-mailadres. Uw bewaarde plekken staan op uw toestel, en de knop om alles te wissen staat gewoon in de instellingen.

Wat kost het?

De app is gratis en wordt betaald met advertenties die in het ontwerp opgaan in plaats van eroverheen te vallen. Er komt een advertentievrije versie tegen een eenmalig bedrag; dat bedrag ligt nog niet vast en daarom staat het er nog niet.

Waarom wijst de app soms geen enkele donkere nacht aan?

Tussen half mei en eind juli zakt de zon in onze streek niet ver genoeg onder de horizon, en wordt het nooit astronomisch donker. Dat is geen storing maar een feit van de aardas. Nachtoog zegt het dan letterlijk en valt terug op de donkerste uren die er wél zijn.

Is dit hetzelfde als een sterrenkaart?

Nee, en het vervangt er ook geen. Een sterrenkaart vertelt u wat u ziet als u al buiten staat. Nachtoog vertelt u waar en wanneer het de moeite is om te gaan — de beslissing die u thuis op de bank neemt.

Er staat een hemel op u te wachten. Op drie kwartier rijden.

Sinds2005

Nachtoog is een app van Noappy, de app-tak van Nonius BV uit Dendermonde. We bouwen sinds 2005 software voor mensen die ze gebruiken om iets echts mee te doen.

Een vraag over de gegevens, het model of de app? Schrijf naar info@nonius.be en er antwoordt iemand die het zelf gemaakt heeft.

Vind de donkerste hemel in de buurt.Gratis bij verschijnen, zonder account.